คุณหญิงกษมาวรวรรณ ณ อยุธยา เลขาธิการคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน (กพฐ.) ได้ลงนามในประกาศสำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน(สพฐ.) เรื่องนโยบายและแนวปฏิบัติเกี่ยวกับการรับนักเรียนสังกัดสพฐ.ปีการศึกษา2551 เมื่อวันที่18 ตุลาคมที่ผ่านมา มีสาระสำคัญดังนี้ ให้โรงเรียนรับนักเรียนก่อนประถมศึกษาห้องละ 30 คนป.1 ห้องละ40 คนและ ม.1 ม.4ห้องละ 40 คนหากมีความจำเป็นต้องรับเกินให้เสนอสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาอนุมัติ ในกรณีที่นักเรียนในเขตยังไม่มีที่เรียน ให้ สพท.เพิ่มจำนวนนักเรียนต่อห้องละเพิ่มห้องเรียนตามความเหมาะสมแต่หากต้องเพิ่มจำนวนนักเรียนต่อห้องมากกว่า 50 คนและเพิ่มห้องเรียนมากกว่า 2 ห้องให้รายงาน สพฐ.ทราบ

ส่วนวิธีการรับนักเรียนให้คณะกรรมการเขตพื้นที่การศึกษาได้กำหนดแนวปฏิบัติการรับนักเรียนและดำเนินการและให้โรงเรียนรับนักเรียนปีการศึกษา2551 แต่ละระดับดังนี้ระดับก่อนประถมศึกษาให้โรงเรียนรับเด็กอายุ 4-5 ปีที่อยู่ในเขตพื้นที่บริการของโรงเรียนเข้าเรียนโดยไม่มีการสอบวัดความสามารถทางวิชาการ ถ้ายังไม่เต็มให้รับเด็กนอกพื้นที่บริการได้ หากมีผู้สมัครเกินจำนวนรับได้ให้ใช้วิธีจับสลาก

การรับนักเรียนป.1 ให้โรงเรียนรับเด็กที่อยู่ในเกณฑ์การศึกษาภาคบังคับมีอายุย่างเข้าปีที่ 7 หรือจบการศึกษาชั้นก่อนประถมในเขตพื้นที่บริการของโรงเรียนเข้าเรียนชั้น ป.1 ทุกคนโดยไม่มีการสอบวัดความสามารถทางวิชาการ ถ้ายังไม่เต็มให้รับเด็กนอกพื้นที่บริการได้ หากมีผู้สมัครเกินจำนวนรับได้ให้ใช้วิธีจับสลาก และประสานกับโรงเรียนใกล้เคียงเพื่อจัดหาที่เรียนให้เด็กได้เรียนทุกคน

ส่วนการรับนักเรียนชั้นม.1 ให้ สพท.สำรวจรายชื่อนักเรียนในพื้นที่ที่จบป.6 และจำนวนนักเรียนชั้นม.1 ที่โรงเรียนทุกสังกัดในเขตพื้นที่นั้นจะประกาศรับในปีการศึกษา2551 เพื่อนำเสนอต่อคณะกรรมการเขตพื้นที่การศึกษาพิจารณาจัดหาที่เรียนให้นักเรียนทุกคนโดยคำนึงถึงหลักการเรียนใกล้บ้านและให้แต่ละโรงเรียนประกาศชื่อนักเรียนในพื้นที่บริการที่มีสิทธิเข้าเรียน ซึ่งในกรณีของโรงเรียนทั่วไปจะรับนักเรียนในเขตพื้นที่บริการที่มาสมัครเข้าเรียนทุกคน ถ้ายังไม่เต็มให้รับเด็กนอกพื้นที่บริการได้ กรณีที่มีผู้สมัครเกินจำนวนที่รับได้ให้ใช้วิธีจับสลาก

โรงเรียนมีอัตราการแข่งขันสูงจะรับนักเรียนในพื้นที่บริการไม่น้อยกว่า ร้อยละ 50 หากโรงเรียนใดมีนักเรียนในพื้นที่บริการไม่ถึงร้อยละ50 ให้นำสัดส่วนที่เหลือไปพิจารณารับนักเรียนได้ตามความเหมาะสมแต่หากมีนักเรียนในพื้นที่บริการมาสมัครเกินกว่าจำนวนที่รับได้ให้ใช้วิธีจับสลาก หรือสอบคัดเลือก ถ้าโรงเรียนที่จะคัดเลือกนักเรียนในพื้นที่โดยใช้การสอบ ต้องเสนอร้อยละของการสอบคัดเลือกขอความเห็นชอบจากคณะกรรมการเขตพื้นที่การศึกษา

ส่วนที่เหลืออีกร้อยละ50 ให้รับนักเรียนทั่วไปโดยการคัดเลือกจากการสอบวัดความพร้อมพื้นฐานทางการเรียน 4 วิชาหลักคือ คณิตศาสตร์ วิทยาศษสตร์ ภาษาไทย และสังคมศึกษา หรือโรงเรียนอาจใช้ประเมินวิธีอื่นๆ ตามที่โรงเรียนกำหนด หากโรงเรียนต้องการรับนักเรียนที่มีความสามารถพิเศษให้รวมอยู่ในโควตานี้ แต่ต้องไม่เกินร้อยละ 5

ส่วนการรับนักเรียนที่มีเงื่อนไขพิเศษนั้นในกรณีที่คณะกรรมการสถานศึกษาเห็นว่าโรงเรียนมีความจำเป็นที่จะต้องรับนักเรียนที่มีเงื่อนไขพิเศษ เช่น รับตามข้อตกลงในการจัดตั้งโรงเรียนหรือนักเรียนด้อยโอกาส หรือประสบภัยพิบัติที่ต้องได้รับการสงเคราะห์ดูแลพิเศษให้กรรมการสถานศึกษากำหนดหลักเกณฑ์และวิธีการรับนักเรียนที่มีเงื่อนไขพิเศษ พร้อมประกาศหลักเกณฑ์ล่วงหน้าให้สาธารณชนทราบ และเมื่อรับนักเรียนเรียบร้อยแล้วให้ประกาศรายชื่อนักเรียนที่รับตามเงื่อนไขพิเศษนี้ด้วย

สำหรับการรับระดับม.4 ให้โรงเรียนรับนักเรียนที่จบม.3 ที่มีศักยภาพเหมาะสมเข้าเรียนและเปิดให้รับนักเรียนจากโรงเรียนอื่น โดยใช้การสอบการคัดเลือก กรณีที่เป็นโรงเรียนที่เปิดเฉพาะ ม.ปลายเช่น ร.ร.เตรียมอุดมให้รับนักเรียนทั่วไปโดยการสอบคัดเลือกไม่น้อยกว่าร้อยละ 80 รับโควตาไม่เกินร้อยละ20 หากโรงเรียนต้องการรับนักเรียนที่มีความสามารถพิเศษให้รวมอยู่ในโควตาสอบคัดเลือกแต่รับได้ไม่เกินร้อยละ 5 และถ้าต้องการรับนักเรียนเงื่อนไขพิเศษให้ปฏิบัติเช่นเดียวกันกับการรับนักเรียน ม.1

ส่วนโรงเรียนที่ต้องการจัดห้องเรียนพิเศษเพื่อส่งเสริมนักเรียนที่มีความสามารถทางวิชาการและด้านอื่นๆให้เปิดได้ไม่เกินชั้นละ 4 ห้องรวมทุกประเภท และให้ขออนุมัติจากคณะกรรมการเขตพื้นที่การศึกษา โดย สพท.จะประกาศรายชื่อโรงเรียนในเขตพื้นที่การศึกษาโรงเรียนที่จัดตั้งขึ้นด้วยวัตถุประสงค์พิเศษ โรงเรียนที่จัดห้องเรียนพิเศษ เขตพื้นที่บริการแต่ละโรงเรียน และสัดส่วนการรับนักเรียนของแต่ละโรงเรียน ภายในวันที่ 15 กุมภาพันธ์ 2551

ทั้งนี้ทุกโรงเรียนจะดำเนินการรับนักเรียนตามวันและเวลาที่กำหนดตรงกันทั่วประเทศดังนี้ ชั้นก่อนประถมศึกษารับสมัคร วันที่ 2-6 กุมภาพันธ์ 2551 จับสลาก ประกาศผลและรายงานตัววันที่ 10 กุมภาพันธ์ 2551 มอบตัววันที่ 17 กุมภาพันธ์ 2551 ชั้นป.1 ประกาศชื่อโรงเรียนที่สพท.จัดส่งเด็กเข้าเรียนรับสมัคร วันที่ 9-13 กุมภาพันธ์2551 จับสลากประกาศผลและรายงานตัว วันที่ 17 กุมภาพันธ์2551 มอบตัววันที่ 24 กุมภาพันธ์ 2551

ชั้นม.1 รับสมัครทุกโควตาพร้อมกันวันที่14-18 มีนาคม2551 จับสลากวันที่ 30 มีนาคม 2551 และประกาศผลพร้อมรายงานตัววันเดียวกันมอบตัว วันที่ 5 เมษายน2551 ถ้าโรงเรียนใช้วิธีสอบคัดเลือกนักเรียนในพื้นที่ให้สอบคัดเลือกพร้อมนักเรียนทั่วไป วันที่ 22 มีนาคม ประกาศผลและรายตัววันที่ 25 มีนาคม2551 ประกาศผลและรายงานตัววันที่25 มีนาคม 2551 ส่วนโควตานักเรียนความสามารถพิเศษคัดเลือกวันที่ 16 มีนาคม ประกาศผลและรายงานตัววันที่17 มีนาคม และทุกประเภทมอบตัวพร้อมกันวันที่5 เมษายน

ชั้นม.4 รับสมัครวันที่ 14-18 มีนาคม2551 สอบคัดเลือกวันที่ 23 มีนาคม2551 ประกาศผลวันที่ 26 มีนาคม 2551 รายงานตัววันที่ 29 มีนาคม2551 มอบตัววันที่ 6 เมษายน 2551 ทั้งนี้ ในประกาศนโยบายรับนักเรียนปี 2551 ระบุชัดเจนว่าไม่สนับสนุนให้โรงเรียนองค์กรอื่นใด เช่น สมาคมผู้ปกครองและครู สมาคมศิษย์เก่าของสถานศึกษา มูลนิธิ หรือคณะกรรมการสถานศึกษาขั้นพื้นฐาน รับเงินบริจาคโดยมีเงื่อนไขผูกพันกับการเข้าเรียน ซึ่งกระทรวงศึกษาธิการ (ศธ.) ได้แต่งตั้งผู้ตรวจราชการ ศธ. และผู้ทรงคุณวุฒิภายนอกผู้เป็นที่ยอมรับของสาธารณชนเป็นกรรมการตรวจและติดตามนโยบายและมาตรการรับนักเรียนพ.ศ. 2551 อีกทั้งให้สพท.ควบคุมดูแลไม่ให้โรงเรียน องค์กรอื่นใดรับเงินบริจาคจากผู้ปกครองนักเรียนในช่วงการรับนักเรียนไม่ว่ารูปแบบใดๆ

นายอำนวยสุนทรโชติ ประธานชมรมค่านิยมเพื่อสร้างชาติ กล่าวว่า ไม่เห็นด้วยที่จะประกาศรายชื่อนักเรียนเงื่อนไขโควตาพิเศษ โดยเฉพาะโควตาผู้มีอุปการคุณโรงเรียน เพราะจะเป็นการตีตราบาปให้เด็กถูกมองจากเพื่อนๆ ว่าเป็นอภิสิทธิชน เด็กจะได้รับผลกระทบ 2 ด้าน คือ ถ้าไม่กดดันก็จะหลงตัวเองจนเหลิง หากเด็กคนไหนที่เข้าโรงเรียนโดยโควตานี้แล้วเป็นเด็กที่ไม่ดีก็จะไปกันใหญ่ แต่ถ้าเป็นเด็กที่พ่อแม่ทำคุณประโยชน์ให้กับโรงเรียนเด็กคนนั้นจะเกิดความภาคภูมิใจ แต่ถ้าเด็กเป็นคนด้อยโอกาส ก็จะเป็นปมด้อยไม่เป็นผลดีกับนักเรียน

ประธานชมรมค่านิยมเพื่อสร้างชาติกล่าวด้วยว่า กระทรวงศึกษาธิการน่าจะใช้วิธีประกาศรายชื่อของผู้ที่มีสิทธิได้รับโควตาดังกล่าวมากกว่าประกาศรายชื่อของนักเรียน และต้องกำหนดว่าผู้ที่ได้รับสิทธินี้ต้องเป็นลูกหลาน เป็นผู้สืบสันดานจริงๆ เท่านั้น ไม่ใช่เป็นใครก็ได้แล้วมาใช้สิทธิโควตานี้เพื่อป้องกันไม่ใช้เอาโควตานี้ไปทำมาหากิน