โดย เด็กชายก้อง

หลังจากที่สำนักพิมพ์มติชนจัดพิมพ์หนังสือเกี่ยวกับเขาพระวิหารมาแล้วหนึ่งเล่ม คือ เขาพระวิหาร : ระเบิดเวลาจากยุคอาณานิคม โดย อ.ศรีศักร วัลลิโภดม (เขียนถึงแล้วเมื่อวันที่ 20 กรกฎาคม 2551)

จากนั้นไม่นาน สำนักพิมพ์มติชนก็จัดทำมาอีกเล่ม คือ แฉเอกสาร ลับที่สุด ปราสาทพระวิหาร พ.ศ.๒๕๐๕-๒๕๕๑ โดย อ.บวรศักดิ์ อุวรรณโณ ราชบัณฑิต พิมพ์ครั้งแรกเดือนกรกฎาคม 2551 ราคา 250 บาท ซึ่งแม้ว่าจะมีถึง 445 หน้า แต่ก็ไม่หนามาก เพราะใช้กระดาษปรู๊ฟ

เนื้อหาภายใน ประกอบด้วยบทความเกี่ยวกับกรณีของปราสาทพระวิหารภายใต้หัวข้อ บทเรียนสำคัญจากกรณีปราสาทพระวิหาร : ใครได้ ใครเสีย? ซึ่ง อ.บวรศักดิ์ได้ไล่เรียงให้เห็นถึงความเป็นมาของปราสาทพระวิหาร กรณีพิพาทเรื่องปราสาทพระวิหาร ปี 2500-2505 การขึ้นทะเบียนปราสาทพระวิหารเป็นมรดกโลก และบทวิเคราะห์ว่าใครได้ ใครเสีย

จากนั้น จะเป็นการนำเอกสารต่างๆ ที่เกี่ยวข้องมาให้ได้อ่านกัน ทั้งจากกรณีพิพาทปราสาทพระวิหารไทย-กัมพูชา พ.ศ.2500-2505 เช่น คำพิพากษาศาลยุติธรรมระหว่างประเทศ ความเห็นแย้งของผู้พิพากษามาเรโน กินตานา ผู้พิพากษาเวลลิงตัน คู และผู้พิพากษาเซอร์เพอร์ซี่ สเปนเดอร์ หนังสือประท้วงของรัฐบาลไทยถึงสหประชาชาติ และมติคณะรัฐมนตรีที่เกี่ยวข้อง

เอกสารจากกรณีการขึ้นทะเบียนปราสาทพระวิหาร พ.ศ.2548-2551 ที่มีการลำดับเหตุการณ์ความเป็นมาไว้ตั้งแต่สมัยรัฐบาล พล.อ.ชาติชาย ชุณหะวัณ จนถึงรัฐบาลนายสมัคร สุนทรเวช และมีทั้งมติคณะรัฐมนตรี แถลงการณ์การร่วมและข้อวิจารณ์ เอกสารที่กัมพูชายื่นต่อคณะกรรมการมรดกโลกในเดือนมิถุนายน 2551

หนังสือเล่มนี้ นอกเหนือจากรวบรวมหลักฐานเอกสารเกี่ยวกับกรณีปราสาทพระวิหารไว้ได้มาก รวมถึงมีเอกสารชั้นความลับ ลับที่สุด ไว้ให้คนไทยได้เห็นกันแล้ว ในส่วนของบทความของ อ.บวรศักดิ์นั้น ก็น่าจะมีส่วนให้คนไทย ซึ่งได้อ่าน คิดทบทวนในเรื่องนี้ให้รอบคอบ และนำเรื่องนี้ไปเป็นบทเรียน

อย่างน้อยก็ก่อนที่จะพูดหรือจะเชื่ออะไร โดยเฉพาะเรื่องชาตินิยม ที่ไม่ควรกลายเป็นเรื่องคลั่งชาติ เพราะความ คลั่งชาติ นำมาแต่ความเสียหาย จนบางครั้งเกินจะเยียวยา..

หน้า 11