ถ้อยวลีสะท้อนปัญหาการสอนประวัติศาสตร์ไทยของ คุณหญิงกษมา วรวรรณ ณ อยุธยา เลขาธิการคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน (กพฐ.) จากเวทีประชุมสัมมนาเชิงปฏิบัติการ การพัฒนาการเรียนรู้ประวัติศาสตร์ไทย ที่สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน (สพฐ.) จัดขึ้น เพื่อสนองพระราชดำรัสของสมเด็จพระนางเจ้าฯ พระบรมราชินีนาถ เมื่อเร็วๆ นี้ ที่โรงแรมไพลินสุโขทัยจ.สุโขทัย

การสอนประวัติศาสตร์ไทยต้องทำให้สมดุล ให้เด็กรู้จักประวัติศาสตร์ท้องถิ่นและชาติ ยอมรับโจทย์ยากคือ การให้เด็กเรียนประวัติศาสตร์ท้องถิ่นแล้วเชื่อมโยงไปสู่ประวัติศาสตร์ชาติ รวมถึงการสอนแบบคิดวิเคราะห์ทำได้ยาก เพราะประวัติศาสตร์ไทยหลายเรื่องก็ยังไม่ได้ข้อยุติ จึงต้องพัฒนาทั้งครู วิธีการสอน ความรู้ประวัติศาสตร์และสื่อต่างๆ ซึ่งได้เริ่มพัฒนาครูสอนประวัติศาสตร์ให้สอนสนุก ไม่น่าเบื่อ ครูและนักเรียนควรมีโอกาสได้ทัศนศึกษาแหล่งเรียนรู้ประวัติศาสตร์ และใช้สื่อการสอนหลากหลาย

การสัมมนานี้ได้ให้ครูและศึกษานิเทศก์เข้าร่วมกิจกรรม 3 ศูนย์การเรียนรู้ ได้แก่ ศูนย์ที่ 1 วิธีการทางประวัติศาสตร์และการประยุกต์ ให้ชมภาพยนตร์ประวัติศาสตร์ไทย เช่น สมเด็จพระนเรศวรแล้วให้วิเคราะห์ว่าเป็นจริงหรือไม่ หรือการนำเอาหลักฐานประวัติศาสตร์ชั้นต้น เช่น ศิลาจารึกพ่อขุนรามคำแหงหลักที่ 1 มาวิเคราะห์ว่าสร้างสมัยพ่อขุนรามคำแหง หรือสมัยรัตนโกสินทร์ มี ดร.วินัย พงศ์ศรีเพียร รองประธานกรรมการชำระประวัติศาสตร์ไทยบรรยาย ศูนย์นี้ใช้สื่อและหลักฐานประวัติศาสตร์ในการเรียนรู้เพื่อให้เกิดความสงสัย ตั้งคำถามแล้วศึกษาด้วยตัวเอง คิดวิเคราะห์หาคำตอบโดยใช้วิธีการทางประวัติศาสตร์

ศูนย์ที่ 2 ศึกษาแหล่งเรียนรู้ประวัติศาสตร์ในท้องถิ่นโดยผู้เชี่ยวชาญเฉพาะสาขาวิชา มีการพาครูและศึกษานิเทศก์ย้อนวัยไปเป็นนักเรียนทัศนศึกษาแหล่งเรียนรู้ประวัติศาสตร์ใน จ.สุโขทัย เช่น อุทยานประวัติศาสตร์สุโขทัย ศรีสัชนาลัย วัดศรีชุม ฯลฯ โดยมี ดร.ปรีดี พิศภูมิวิถี อาจารย์คณะมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยบูรพา เป็นวิทยากรให้ความรู้ จากนั้นต้องสังเคราะห์ความรู้ที่ได้

ศูนย์ที่ 3 กระบวนการสืบค้นความรู้ด้วยตนเอง (โครงงานทางประวัติศาสตร์) ครูและศึกษานิเทศก์รวมกลุ่มทำโครงงานตามความสนใจ และค้นหาแหล่งข้อมูลความรู้จากที่ไหนบ้าง เช่น แหล่งเรียนรู้จริง ภูมิปัญญาชาวบ้าน ข้อมูลที่เป็นลายลักษณ์อักษร แล้วลงมือหาความรู้ เช่น ไปยังแหล่งเรียนรู้จริง จากนั้นก็สรุปแหล่งเรียนรู้ วิธีการสืบค้นความรู้และสังเคราะห์ความรู้ออกมาจัดแสดงนิทรรศการ ซึ่งทั้ง 3 ศูนย์มุ่งให้ครูนำความรู้และวิธีการที่อบรมไปประยุกต์สอนเด็ก

ก่อนจะพัฒนาครูสอนประวัติศาสตร์ ดร.ปรีดี แนะนำว่า เริ่มแรกต้องให้ครูเปลี่ยนทัศนคติว่าประวัติศาสตร์ไม่ใช่ยาขม อานิสงส์จะตกไปถึงเด็กได้เรียนประวัติศาสตร์อย่างสนุก และเลิกสอนแบบท่องจำ ไปสัมผัสแหล่งเรียนรู้ประวัติศาสตร์ รู้จักตั้งคำถาม เช่น พระพุทธรูป เจดีย์สมัยสุโขทัยทำไมมีลักษณะเช่นนี้ มาคิดวิเคราะห์หาคำตอบผ่านเอกสาร หลักฐานประวัติศาสตร์ ฝึกให้ครูมีเทคนิคเล่าเรื่อง ขยายประเด็นนั้นๆ เช่น ขนบธรรมเนียม การค้า ศิลปะ สถาปัตยกรรม ฯลฯ เพื่อทำให้เนื้อหาสมบูรณ์ ไม่น่าเบื่อ

76 จังหวัด มีแหล่งเรียนรู้ประวัติศาสตร์ท้องถิ่น แต่ละเขตพื้นที่การศึกษาควรจัดทำคู่มือ ไม่ใช่คู่มือแหล่งท่องเที่ยว แต่เน้นให้ความรู้ประวัติศาสตร์ท้องถิ่น เมื่อครูและเด็กแต่ละจังหวัดได้แลกเปลี่ยนความรู้กัน เด็กจะได้เรียนรู้ประวัติศาสตร์ไทยทั้งหมด และวรรณคดีต่างๆ เช่น ลิลิตพระลอ ตำรับท้าวศรีจุฬาลักษณ์ ก็เป็นสิ่งที่ครูและเด็กต้องเรียนรู้เพราะให้ความรู้ประวัติศาสตร์ ดร.ปรีดีแนะ

นางสุพัตรา เข็มเพชร ครูสอนวิชาประวัติศาสตร์ชั้น ม.ต้น โรงเรียนบ้านโนนใหญ่ อ.ไทรงาม จ.กำแพงเพชร บอกว่า มาทัศนศึกษาแหล่งเรียนรู้ประวัติศาสตร์ที่ จ.สุโขทัย เป็นครั้งแรก ความรู้จากการอบรมทั้ง 3 ศูนย์นี้ ครูนำไปปรับใช้สอนประวัติศาสตร์ได้ดี เพราะครูกลับไปเป็นนักเรียนและมีส่วนร่วมในกิจกรรมการเรียนรู้ ทำให้เข้าใจว่าการสอนต้องยึดนักเรียนเป็นศูนย์กลางการเรียนรู้ ให้เด็กมีส่วนร่วมและพาไปทัศนศึกษาแหล่งเรียนรู้ประวัติศาสตร์ แต่ปัญหาคือ ครูส่วนใหญ่ไม่ได้จบประวัติศาสตร์และงบประมาณพาเด็กไปทัศนศึกษามีจำกัด กลุ่มเด็กที่ได้ไปทัศนศึกษาเป็นแค่กลุ่มเล็กๆ แม้ใน จ.กำแพงเพชร มีแหล่งเรียนรู้ประวัติศาสตร์มากมายก็ตาม

เด็กควรเริ่มมีความรู้ประวัติศาสตร์ท้องถิ่นที่ดีก่อนเรียนรู้ประวัติศาสตร์ระดับชาติ อยากให้ สพฐ.จัดงบรายปีเพื่อให้เด็กไปทัศนศึกษาแหล่งเรียนรู้ประวัติศาสตร์ในท้องถิ่น และแต่ละเขตพื้นที่การศึกษาจัดทำคู่มือแหล่งเรียนรู้ ความรู้ประวัติศาสตร์ในท้องถิ่น จากนั้น สพฐ.ระดมสมองเพื่อจัดทำหนังสือรวบรวมแหล่งเรียนรู้ ความรู้ประวัติศาสตร์ท้องถิ่น แต่ละภาคและชาติไทยและคู่มือสอน รวมทั้งกำหนดให้ประวัติศาสตร์เป็นวิชาบังคับเลือกในระดับ ม.ต้น และ ม.ปลาย นางสุพัตราบอกทิ้งท้าย

0ธรรมรัช  กิจฉลอง0

แฟนพันธุ์แท้ทักษิณ แห่ร่วมม็อบเสื้อแดง เพราะอยากได้ยินเสียง

เพราะอยากได้ยินเสียงอ้อนอดีตนายกฯ แฟนพันธุ์แท้ ทักษิณ แห่ร่วมม็อบเสื้อแดงล้นสนามราชมังคลากีฬาสถาน หนังสือ ผมไม่ได้ขายชาติ ของ นพดล ปัทมะขายดี ชาวบ้านอุดหนุนเพียบ แต่แพ้หนังสือลงลายมือชื่อยื่นขออภัยโทษให้ สมัคร ที่คนต่อแถวลงชื่อไม่ขาดสาย