เด็กเหนืออายุต่ำกว่า 30 ปี เมินอู้คำเมือง นักวิชาการชี้อีก 20 ปีภาษาล้านนาสูญ แนะศธ.เร่งทำหลักสูตรท้องถิ่นสอนเด็กเรียนพูด-เขียนภาษาล้านนาคุณหญิงไขศรี ศรีอรุณ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงวัฒนธรรม (วธ.) กล่าวระหว่างเป็นประธานเปิดงานสัมมนาเรื่อง ภาษาถิ่น-ภาษาไทย ภาคเหนือ ที่มหาวิทยาลัยราชภัฏเชียงใหม่ (มร.ชม.) ว่า ภาษาล้านนา ภาษาอีสาน ภาษาปักษ์ใต้ หรือภาษาท้องถิ่นอื่นๆ มีความสำคัญกับประเทศเทียบเท่ากับภาษาไทย ดังนั้นวธ.จะเร่งให้ความรู้ภาษาถิ่น ส่งเสริมการเรียนรู้ให้มากขึ้นทั่วทุกภาค โดยจะหารือกับกระทรวงศึกษาธิการ (ศธ.) เพื่อให้บรรจุเป็นหลักสูตรท้องถิ่น
ศ.เกียรติคุณ มณี พยอมยงค์ ศิลปินแห่งชาติ สาขาวรรณศิลป์ปี 2549 ในฐานะนักวิชาการด้านภาษาล้านนาและศิลปวัฒนธรรมภาคเหนือ กล่าวในการเสวนาเรื่อง คำเมืองวันนี้ ว่า เด็กภาคเหนือรุ่นใหม่พูดคำเมืองไม่ได้ ทั้งที่เป็นภาษาที่สืบทอดมาจากสมัยปู่ย่า ตายาย ขณะเดียวกันก็พูดภาษาไทยกลางไม่ถูกต้อง จึงเกิดปัญหาในการสื่อสาร
ผมเสนอให้ศธ.บรรจุการพูด-เขียนคำเมือง ศึกษาวรรณคดี และประวัติศาสตร์ล้านนาไว้ในหลักสูตรท้องถิ่น ส่งเสริมให้เป็นวิชาบังคับเลือกเรียนตั้งแต่ขั้นพื้นฐาน (ป.1-ม.6) ถึงอุดมศึกษา และครอบครัวควรปลูกฝังให้เด็กเรียนรู้คำเมืองด้วย ศ.เกียรติคุณ มณี กล่าว
ด้าน ดร.บุญคิด วัชรศาสตร์ ครูภูมิปัญญาไทย ผู้สอนภาษาคำเมือง กล่าวว่า นักวิชาการสำรวจทั่วโลกมีภาษาใช้สื่อสาร 5,000 ภาษา ที่เกี่ยวโยงทางการเมืองและวัฒนธรรม โดยชนชาติที่ยิ่งใหญ่จะรุกรานกลืนกินภาษาและวัฒนธรรมของชนชาติที่อ่อนแอกว่า เช่นเดียวกับวิกฤติภาษาคำเมืองที่จะสูญไป เนื่องจากคนที่อายุต่ำกว่า 30 ปีพูดคำเมืองไม่ถูกต้อง คาดอีก 20 ปี จะไม่มีการสื่อสารพูดคำเมือง หากไม่เร่งรณรงค์ปลูกฝังให้พูดคำเมือง
เจ้าดวงเดือน ณ เชียงใหม่ ประธานสภาวัฒนธรรมจังหวัดเชียงใหม่ กล่าวว่า ควรสนับสนุนให้เด็กเรียนภาษาล้านนาทั้งในและนอกระบบโรงเรียน ขณะเดียวกันครอบครัวควรสร้างค่านิยมให้ลูกหลานรักท้องถิ่นด้วยการพูดคำเมือง